Skip to content

Wanneer woorden niet verstaanbaar zijn

“Goedemiddag mevrouw, heeft u alles kunnen scannen?” Waarop ik reageer met: “Pardon, ik kan u niet verstaan. Wat zegt u?”

Tussen de kassière en mij zit een stuk plexiglas om te voorkomen dat wij elkaar kunnen besmetten met het coronavirus. Het voelt een beetje gek en onwennig. Zo communiceren met een ‘raampje’ er tussen dat het geluid ook nog eens tegenhoudt. Ik kan haar dan ook moeilijk verstaan. We zeggen niet meer dan het hoognodige en in onvolledige zinnen. Op deze manier communiceren kan doeltreffend zijn, maar voelt afstandelijk.

Zonder woorden nog meer afstand

Nu we fysiek verder van elkaar afstaan en ook in onze communicatie zo kort zijn, wordt de afstand nog voelbaarder. En dat in een tijd waarin we juist verhalen willen delen en elkaar willen begrijpen.

Zo stond ik buiten op de stoep in gesprek met mijn buurvrouw. Op gepaste afstand. Wij probeerden onze ervaringen aan elkaar te vertellen. Maar om nu over anderhalve meter uit te spreken dat het soms niet lekker gaat en waar ik tegenaan loop, dat deed ik maar niet. Het gesprek verliep sneller ten einde dan gebruikelijk, jammer.

Of zoals in het fragment op tv waar kinderen buiten stonden te zwaaien naar oma die vanuit haar woning, met haar hand vol tekeningen, terugzwaaide. De communicatie beperkte zich, door de afstand, enkel tot het zwaaien naar elkaar.

Zeg meer met gebaren

Nu wil ik niet iedereen er toe zetten om hele gesprekken in gebarentaal te leren omdat je dan op afstand ook gewoon met elkaar kan praten. Het leren van deze taal zal wellicht wat lastig zijn, het is immers voor de meesten geen moedertaal. Wel zou ik willen benadrukken dat door het gebruik van enkele gebaren, je zoveel meer kan zeggen.

Neem nu het gebaar voor ‘dank je wel’.

Met Hugo en Boris was ik deze week op berenjacht. Een succesvolle activiteit voor ons op dit moment. Speurend langs de ramen kwamen wij bij een huis waar met enige twijfel naar het raam gekeken werd. En uiteindelijk vol euforie wisten de jongens het zeker. Hier zat echt een beer voor het raam. De blijdschap van de jongens deed mij zoveel goeds en gaf mij ook weer een boost. De mevrouw in huis zag het heen en weer huppen van de jongens en het luide enthousiasme. Terwijl ik haar vriendelijk toezwaaide en haar wel 100x bedankte dat zij deze beer voor het raam had gezet.

Deze lieve mevrouw zwaaide terug maar ik zag aan haar dat zij mijn gebaar voor ‘dank je wel’ niet begreep. Wat vond ik dat jammer.

Ze moest eens weten hoe graag ik even dank je wel tegen haar had willen zeggen.

Ook tegen de kassière achter het plexiglas die mij een fijne dag wenste zei ik: “Dank je wel.” Ze keek mij vragend aan. Waarop ik vervolgens mijn reactie herhaalde met het gebaar voor ‘dank je wel’ erbij, helaas werd het door haar ook (nog) niet begrepen.

Mijn buurvrouw begreep het gelukkig wel. Zij bood mij aan te helpen wanneer ik daar behoefte aan heb. Met mijn woorden én het gebaar kon ik haar oprecht laten horen én zien dat ik dat erg op prijs stel. ‘Dank je wel’, buurvrouw!

En de oma die zwaaide naar haar kleinkinderen riep ook dank je wel voor de mooie tekeningen. Helaas kwam deze boodschap niet over omdat haar kleinkinderen haar niet konden horen. Hoe fijn zou het zijn wanneer oma en de kinderen dat kleine gebaar voor ‘dank je wel’ zullen begrijpen. Het is net zo eenvoudig als het begrijpen van het gebaar voor gedag zeggen (zwaaien).

Das lief

Elkaar bedanken wordt in deze tijd extra belicht. De campagne van SIRE heb je vast voorbij zien komen: ‘Laten we iedereen die nu iets extra’s voor een ander doet bedanken en andere inspireren ook iets liefs voor een ander te doen.’

Zelfs wanneer iets zo vanzelfsprekend is geworden, dan is een blijk van waardering erg welkom. Gebruik hierbij dan eens het gebaar voor ‘dank je wel’. Gewoon, omdat het effect van een gebaar zoveel meer zeggend is.

‘Zeg wat vaker ‘dank je wel’ tegen een ander, das lief!’

Door Petra | Taal voor Taal | maart 2020

1 reactie

  1. Monique Tebbe op 2 april 2020 om 11:22

    Wat een mooie tekst Petra. Gebarentaal krijgt nu wel veel meer aandacht omdat de gebarentolk veelvuldig wordt ingezet tijdens belangrijke persmomenten ed. Hoe mooi zou het zijn als de ondersteunende gebaren steeds meer bekend raken in het gewone leven. Wanneer het fysiek lastig is elkaar te verstaan omdat er nu vaak glas zit tussen de kassière en de klant, tussen opa en oma en het kleinkind. Mag ik je column delen met onze ouders en gastouders?

Laat een reactie achter





Scroll To Top